چطور بعد از جراحی فک مسواک بزنیم؟

یکی از نکات مهمی که بیماران بهتر است بدانند این است که نحوه مسواک زدن بعد از جراحی فک باید چگونه باشد تا هم بهداشت رعایت شود و هم آسیبی به بافت‌های ترمیم شده نرسد.

تجربه دکتر شهاب الدین عزیزی نشان می‌دهد که رعایت نکردن بهداشت دهان و دندان، خطرناک‌تر از سختی‌های مسواک زدن است. در این جا می‌خواهیم آموزش مسواک زدن بعد از جراحی فک را با جزئیات کامل شرح دهیم.

مسواک زدن بعد عمل فک از چه زمانی شروع می‌شود؟

سوال بزرگ دوم بیماران این است که از چه زمانی بعد از جراحی فک مسواک بزنیم تا مشکلی پیش نیاید. پاسخ این سوال به شرایط بافتی دهان شما بستگی دارد اما قانون کلی این است که در 24 ساعت اول نباید وسواسیت داشته باشید.

مسواک زدن بعد از جراحی فک در روزهای اول باید محتاطانه باشد و در شب اول معمولا توصیه می‌کنم فقط از روش شستشو با سرم یا آب‌نمک بسیار ملایم استفاده کنید. زمان شروع مسواک زدن پس از عمل معمولا از فردای روز جراحی است اما این کار باید با تکنیک‌های خاصی انجام شود که در ادامه توضیح می‌دهم.

اگر بخواهیم دقیق‌تر بررسی کنیم وضعیت مسواک زدن بعد از جراحی فک در هفته اول با هفته‌های بعدی متفاوت است. در هفته اول تمرکز ما صرفا روی تمیز کردن دندان‌ها بدون تماس با لثه و بخیه‌هاست اما به مرور زمان می‌توان دامنه نظافت را گسترش داد.

مروری بر شیوه مسواک زدن

در این جدول خلاصه ای از شیوه درست و اصولی مسواک زدن بعد عمل فک را مشاهده می‌کنید:

از چه مسواکی بعد عمل استفاده کنیم؟

انتخاب مسواک مناسب بعد از عمل جراحی فک کمی با انتخاب‌های معمولی متفاوت است، من همیشه به بیمارانم توصیه می‌کنم که به دنبال بهترین مسواک بعد از عمل فک باشند که مهم‌ترین شاخصه نرم بودن بیش از حد آن است.

استفاده از مسواک نرم بعد از جراحی فک یا همان مسواک‌های اولترا سافت باعث می‌شود تا کمترین فشار به لثه‌های ملتهب وارد شود. همچنین استفاده از مسواک کودک برای جراحی فک بهترین راه آن است.

آیا می‌توان از مسواک برقی بعد از جراحی فک استفاده کرد؟

در هفته‌های اول نه، چون لرزش شدید مسواک برقی ممکن است برای فک تازه جراحی شده خطرناک است و همچنین استفاده از موارد جایگزین مسواک پس از جراحی مانند گاز استریل مرطوب یا سواپ‌های پنبه‌ای در روزهای ابتدایی که باز کردن دهان سخت است می‌تواند مناسب باشد.

تفاوت مسواک زدن بعد عمل با حالت معمولی

مسواک زدن با محدودیت باز شدن دهان بعد از جراحی فک فرآیندی است که باید یاد بگیرید که کار سختی نیست، در واقع شما باید مسواک زدن بعد از جراحی فک بدون باز کردن دهان را تمرین کنید.

برای این کار مسواک کوچک را به آرامی از گوشه لب وارد فضای بین گونه و دندان‌ها کنید. روش درست مسواک زدن بعد از جراحی فک به این صورت است که با حرکات چرخشی ریز و بدون فشار آوردن به فک پایین یا بالا دندان‌ها را تمیز کنید.

در این مورد باید دقت کنید که مسواک به سمت بالا و نزدیک بینی سر نخورد تا به بخیه‌های آن ناحیه آسیب نزند. همچنین برای مسواک زدن بعد از جراحی فک پایین باید مراقب باشید که دسته مسواک فشار زیادی به لب پایین که معمولا بی‌حس است وارد نکند.

تمیز کردن دندان با وجود براکت در دهان

اگر جراحی شما از نوع ارتوگناتیک بوده احتمالا روی دندان‌هایتان دستگاه‌های ارتودنسی دارید. مسواک زدن بعد از جراحی ارتوگناتیک کمی سخت تر است چون پلاک‌های میکروبی به راحتی دور براکت‌ها جمع می‌شوند.

در زمان مسواک زدن به سیم باید دقت کنید که موهای مسواک زیر سیم‌ها بروند، اگر از الاستیک استفاده می‌کنید مسواک زدن با کش ارتودنسی نیاز به صبوری دارد. اگر پزشک اجازه داده کش‌ها را باز کنید و بعد مسواک بزنید اما اگر باید کش‌ها بمانند آن‌ها را تمیز کنید.

نکته مهم در تمیز کردن دندان با براکت این است که نباید ضربه بزنید، همچنین تمیز کردن braces  با حوصله انجام شود. مسواک زدن با ارتودنسی پس از عمل نباید باعث شود که سیم‌ها جابجا شوند یا براکت‌ها کنده شوند.

مراقب باشید مسواک به بخیه آسیب نزند

بزرگترین ترس بیماران آسیب به بخیه‌هاست، نحوه مسواک زدن بخیه های داخل دهان حساس است. در واقع شما نباید مستقیما روی بخیه مسواک بکشید.

برای تمیز کردن دندان ها بدون آسیب به بخیه بهتر است وقتی به ناحیه برش جراحی نزدیک می‌شوید مسواک را متوقف کنید و آن را با دهان‌شویه‌ها تمیز کنید. مراقبت از بخیه هنگام مسواک زدن بعد از جراحی فک یعنی جلوگیری از برخورد فیزیکی برس مسواک با نخ‌های بخیه.

این کار باعث جلوگیری از آسیب به بخیه‌ها می‌شود و خطر باز شدن زخم را کم می‌کند، تمیز کردن زخم جراحی با شستشوی ملایم بهتر است انجام شود و نباید با سایش فیزیکی همراه باشد.

خمیردندان و شستشو دندان

خمیر دندان مناسب بعد از جراحی فک چیست؟ پیشنهاد من استفاده از خمیردندان‌های ملایم کودکان یا مدل‌های بدون مواد سفیدکننده قوی است. حتی در روزهای اول مسواک زدن با آب و بدون خمیر دندان هم کفایت می‌کند اگر طعم خمیردندان حالتان را بد می‌کند. تمیز کردن دندان ها فقط با مسواک انجام نمی‌شود، بلکه تمیز نگه داشتن دهان با مسواک باید با قرقره کردن آرام آب‌نمک تکمیل شود.

سوالات بیماران در مورد مسواک زدن بعد عمل فک

آیا مسواک زدن بعد از جراحی فک خطرناک است؟ اگر اصول را رعایت کنید نه تنها خطرناک نیست بلکه ضروری است. سوال دیگر این است که مسواک زدن بعد از جراحی فک درد دارد؟ ممکن است کمی حساسیت ایجاد شود اما نباید درد شدید داشته باشید. درد فک پس از مسواک زدن معمولا نشانه فشار بیش از حد دست شماست.

درباره تعداد دفعات می‌پرسند که چند بار مسواک زدن بعد از جراحی فک لازم است؟ مناسب‌ترین روش این است که بعد از هر وعده غذایی این کار انجام شود اما حداقل دو بار در روز بهتر است باشد. مسواک زدن دندان ها بعد از عمل باید به یک روتین آرام تبدیل شود.

درست ترین روش مسواک زدن بعد عمل جراحی فک

بهتر است بگوییم مسواک زدن دندان‌ها بعد از عمل جراحی فک بخش مهمی از نقاهت است و تعادل بین نظافت و ملایمت را ایجاد می‌کند.

با رعایت این نکات و استفاده از ابزارهای صحیح می‌توانید بدون نگرانی از عفونت یا آسیب به نتیجه جراحی دوران نقاهت خود را بگذرانید.